Nét đẹp truyền thống được gìn giữ qua mâm cúng Tất Niên

Đất nước ta trải dài qua nhiều vĩ độ cùng sự phân hóa văn hóa địa phương khác nhau vậy nên mâm cúng Tất Niên mỗi vùng lại có một chuẩn bị và cách bày trí khác nhau. Để tìm hiểu sâu hơn vấn đề này, bạn hãy cùng Heo Quay Lê Trần khám phá sự khác biệt trong mâm cúng Tất Niên mỗi vùng miền như thế nào nhé!

Ý nghĩa của mâm cúng Tất Niên

Từ xa xưa, không ai biết phong tục cứ mỗi năm cứ vào khoảng dịp sắc xuân ghé nhuộm sáng ngày đông giá lạnh là ta lại thấy người người nhà nhà đi chợ chuẩn bị mâm cơm cúng cuối năm. Thông thường, mỗi gia đình sẽ cúng tất niên từ ngày 27 tháng chạp đến 30 tháng chạp.

Trong khoảng thời gian này cũng là thời điểm các công ty bước vào kỳ nghỉ lễ đặc biệt và dài nhất năm. Cũng vì vậy đây cũng được xem là khoảng thời gian lý tưởng để cả nhà cùng nhau sum vầy để chuẩn bị cơm cúng Tất Niên.

Trong Hán tự, “Tất” nghĩa kết thúc, “Niên” mang hàm ý năm, ý nghĩa là gia đình cùng nhau sum vầy sau một năm, cùng ôn chuyện đã quay, cầu mong tương lai tươi sáng cho năm mới. Không chỉ vậy, vào dịp này, chúng ta dâng lên những mâm cúng với đầy đủ món ăn mặn, ngọt, đặc trưng vùng miền để cầu chúc an lành và thể hiện lòng thành kính “uống nước nhớ nguồn” đối với tổ tiên, ông bà.

Mâm Cúng Tất Niên
Mâm Cúng Tất Niên

Những món ăn cần phải có trong mâm cúng Tất Niên

Mặc dù cách chuẩn bị mâm cúng Tất Niên ở mỗi vùng miền mỗi khác nhau nhưng tựu chung tất cả đều lựa chọn những món ăn mang ngụ ý mang đến điều tốt lành. Một số cách sắp xếp và các món cần có trong mâm cúng tùy vào vùng miền gồm

Một số món ăn cần phải có trong mâm cúng Tất Niên

Cúng gà

Điều này liên quan đến biểu trưng của con gà là sự cương trực và ngoan cường. Hơn nữa gà rất dễ kiếm, chi phí mua bán rẻ nên có thể mua về để đặt lên mâm cúng Tất Niên.

Cúng thịt heo quay

Con heo được người xưa quan niệm rằng nó mang lại sự ấm no, sung túc. Ngoài ra, cúng heo cũng mang ý nghĩa cầu mong thuận lợi về đường con cái. Đối với nhiều gia đình khá giả thường sẽ lựa chọn cúng heo quay nguyên con hoặc thịt heo quay bày lên dĩa bên cạnh món thịt gà.

Cúng bánh chưng

Khác với những mâm cúng khác, cúng Tất Niên cần có bánh chưng. Bởi vì thời gian cúng rơi vào khoảng cuối năm(âm lịch), ý nghĩa của mâm cúng mang tấm lòng hướng về tổ tiên, ông bà. Bánh chưng là món bánh truyền thống gắn liền vào dịp Tết vì vậy nên từ lâu nó đã là món ăn luôn luôn phải có trong mâm cúng Tất Niên.

Tuy nhiên, ở khu vực phía nam, phong tục địa phương nơi đây chuộng bánh tét hơn vì vậy bạn sẽ thấy mâm cúng Tất Niên sẽ sử dụng bánh tét thay vì bánh chưng như miền Trung hay miền Bắc.

Mâm trái cây

Ngoài các món mặn thì mâm trái cây cũng đóng vai trò quan trọng khi mang theo ước nguyện của gia chủ cho năm mới sung túc hơn. Tùy vào mỗi gia đình thì sẽ chọn mỗi loại trái cây khác nhau nhưng thường trong mâm trái cây sẽ chứa 5 loại quả khác nhau nên nó còn được gọi là mâm ngũ quả.

Một số món ăn khác được bày trong mâm cúng Tất Niên

Ngoài những món ăn chắc chắn phải có ra, tùy vào khu vực sinh sống bạn sẽ thấy các món đặc trưng mỗi miền xuất hiện trong mâm cúng như:

Khu vực phía bắc

Miền bắc những dịp cuối năm thường có khí hậu lạnh, mưa phùn lai rai kéo dài khiến cơ thể dễ bị lạnh. Vậy nên, trên bàn cúng ngoài bánh chưng, gà hoặc heo quay ra, bạn có thể thấy miến dong nấu lòng gà, canh mọc, su hào hầm xương, canh măng gà, giò thủ… Có thể thấy các món ăn thường là món nước và nóng để ấm bụng.

Bên cạnh đó, người miền bắc khi cúng Tất Niên sẽ đặt đũa và chén theo số lượng cụ thể như: 4, 6 hoặc 8. Tuy nhiên, con số thường thấy nhất sẽ là 6 cho một mâm cơm.

Miền trung

Ở miền trung, thời tiết như giao thoa giữa miền bắc và miền nam vậy nên món ăn xuất hiện trong mâm cúng cũng đa dạng hơn khi có món chiên, rán, xào và hầm. Thường trong mâm cúng Tất Niên của người miền trung sẽ có ít nhất 1 món hầm, 2 món chiên, 2 món xào bên cạnh món chính.

Không chỉ vậy, một số gia đình có thể mua thêm chả giò hoặc giò thủ để tăng số lượng món giúp bàn cúng hấp dẫn hơn. Ngoài ra, một số món ăn địa phương đặc trưng như bánh nếp mặn/ngọt, bánh ít ram, mỳ quảng trộn,… có thể xuất hiện trên mâm Tất Niên.

Khu vực miền Nam

Đối với người miền Nam, văn hóa địa phương ít nhiều bị ảnh hưởng bởi phong tục của người Khmer, người gốc Hoa, vậy nên trong mâm cúng Tất Niên tùy mỗi gia đình bạn sẽ thấy món ăn được xuất hiện.

Ở khu vực miền tây nam bộ, những món thường được bày lên mâm cúng Tất Niên sẽ có thịt kho tàu, thịt lợn luộc, dưa giá, canh măng,… Nhưng ở khu vực Hồ Chí Minh thì mâm cúng sẽ có sự xuất hiện của món khổ qua nhồi thịt, gỏi tôm thịt, và chắc chắn phải có củ kiệu muối chua ngọt.

Nét đẹp mâm cúng Tất Niên
Nét đẹp mâm cúng Tất Niên

Lời kết

Có thể thấy, dù trải qua hàng nghìn năm, nét đẹp được gìn giữ qua mâm cúng Tất Niên vẫn được bảo lưu và kế thừa từ thế hệ này qua thế hệ khác. Đây cũng chính là ý nghĩa thật sự để việc cúng Tất Niên đã trở thành nét đặc trưng trong văn hóa người Việt mỗi dịp Tết đến, Xuân về.

Nếu như bạn đang muốn tìm mua heo quay nguyên con giá tốt, chất lượng thì không thể bỏ qua sản phẩm của công ty Lê Trần chúng tôi. Mọi thông tin chi tiết bạn có thể liên hệ trực tiếp qua fanpage hoặc để lại số điện tại khung chat bên phải góc dưới màn hình hoặc liên hệ trực tiếp vào hotline:0332999779 – 0967545145 nhé.

 

Trả lời